Nghiên cứu được thực hiện trong bối cảnh dạy học Vật lí tại các trường trung học phổ thông chuyên, nơi học sinh có nền tảng tư duy lí thuyết tốt nhưng năng lực sáng tạo còn chịu ảnh hưởng bởi áp lực thi cử và yêu cầu tiếp thu khối lượng kiến thức chuyên sâu. Trên cơ sở nghiên cứu lí luận, khảo sát thực tiễn và phân tích thống kê, bài báo đánh giá thực trạng và đề xuất các biện pháp sư phạm nhằm phát triển năng lực sáng tạo của học sinh trong học tập Vật lí, đặc biệt là khả năng vận dụng kiến thức để hình thành và phát triển các ý tưởng, giải pháp mới. Kết quả nghiên cứu xác lập khung năng lực sáng tạo khoa học gồm 12 chỉ số hành vi được mô tả theo 4 mức độ phát triển, làm cơ sở cho việc thiết kế hoạt động dạy học và đánh giá sự tiến bộ của học sinh. Trên cơ sở đó, nghiên cứu đề xuất một số biện pháp như thiết kế dự án học tập gắn với thực tiễn, xây dựng hệ thống bài tập và thí nghiệm tự làm, tổ chức hoạt động phản biện khoa học và khai thác hiệu quả các công cụ trí tuệ nhân tạo (AI). Các kết quả góp phần bổ sung cơ sở lí luận và thực tiễn về phát triển năng lực sáng tạo trong dạy học Vật lí, đồng thời cung cấp công cụ hỗ trợ giáo viên đánh giá và phát triển tiềm năng sáng tạo của học sinh tại các trường trung học phổ thông chuyên.